Handleiding hergebruik staal volgens NTA 8713:2023

NTA 8713:2023 – Hergebruik van constructiestaal

Een belangrijke stap naar veilig en verantwoord staalhergebruik

De NTA 8713:2023 is een Nederlandse Technische Afspraak die richtlijnen biedt voor het veilig en verantwoord hergebruiken van constructiestaal in nieuwe bouwprojecten. De afspraak is in juni 2023 gepubliceerd door het Nederlands Normalisatie-instituut (NEN), op initiatief van het Rijksvastgoedbedrijf en Bouwen met Staal. Het belangrijkste doel is om hergebruik van bestaande staalconstructies eenvoudiger en toegankelijker te maken en daarmee de milieu-impact van de bouwsector te verminderen.

Waarom is de NTA 8713 ontwikkeld?

Staal is een duurzaam en sterk materiaal dat zich uitstekend leent voor hergebruik. In de traditionele bouwpraktijk worden staalconstructies na demontage echter vaak gerecycled, waarbij het staal wordt omgesmolten tot nieuwe producten. Hoewel recycling waardevol is, vraagt dit proces veel energie en veroorzaakt het CO₂-uitstoot.

Door bestaande staalprofielen direct opnieuw toe te passen, kan een aanzienlijk deel van deze milieubelasting worden voorkomen. Hergebruik brengt echter technische uitdagingen met zich mee. Van bestaande staalconstructies zijn de oorspronkelijke materiaaleigenschappen, sterkteklassen en productdocumentatie niet altijd beschikbaar.

De NTA 8713:2023 biedt hiervoor een uniforme beoordelingsmethodiek. Hiermee kunnen betrokken partijen vaststellen welke eigenschappen hergebruikt constructiestaal heeft en of het geschikt is voor toepassing in een nieuwe constructie.

Hoe werkt de NTA 8713:2023?

De NTA beschrijft een gestructureerde procedure voor het beoordelen van staalprofielen die afkomstig zijn uit bestaande gebouwen of andere constructies, ook wel donorbouwwerken genoemd.

Bij deze beoordeling wordt onder andere gekeken naar de herkomst van het staal, de geometrische eigenschappen, de materiaaleigenschappen en de informatie die nodig is om de constructieve veiligheid te beoordelen.

Wanneer oorspronkelijke documentatie ontbreekt, kunnen aanvullende onderzoeken en materiaaltesten nodig zijn om de eigenschappen van het staal vast te stellen.

De resultaten worden vastgelegd in een keuringsdocument. Dit document geeft constructeurs en andere betrokken partijen de informatie die nodig is om te beoordelen of het staal opnieuw kan worden toegepast.

De NTA sluit aan op de uitgangspunten van Eurocode 3 (NEN-EN 1993), waarin de constructieve veiligheid van staalconstructies wordt behandeld. De afspraak vervangt de geldende bouwregelgeving niet, maar ondersteunt het aantonen dat hergebruikt staal aan de relevante constructieve eisen voldoet.

Wat betekent de NTA voor de circulaire bouwsector?

De introductie van NTA 8713:2023 is een belangrijke ontwikkeling voor de toepassing van circulair staal. Door een uniforme beoordelingsmethodiek beschikbaar te stellen, ontstaat meer duidelijkheid over de technische mogelijkheden en voorwaarden voor hergebruik.

Voor opdrachtgevers, aannemers, constructeurs en staalbedrijven biedt dit een gemeenschappelijke basis om bestaande staalconstructies opnieuw te benutten.

Dit levert verschillende voordelen op. Zo kan direct hergebruik bijdragen aan het verminderen van CO₂-uitstoot, het besparen van primaire grondstoffen en het behouden van de economische waarde van bestaande staalproducten.

Daarnaast stimuleert de NTA samenwerking tussen partijen die betrokken zijn bij demontage, kwaliteitscontrole, ontwerp en nieuwe toepassingen. Hierdoor wordt het eenvoudiger om staalstromen binnen de bouwketen circulair te organiseren.

De relatie met de Nationale Staalbank

Voor de Nationale Staalbank vormt de NTA 8713:2023 een belangrijk technisch kader voor het stimuleren van verantwoord staalhergebruik.

Waar de NTA richtlijnen biedt voor het beoordelen van de technische eigenschappen en herbruikbaarheid van constructiestaal, richt de Nationale Staalbank zich op het verbinden van vraag en aanbod van beschikbare staalproducten.

Door inzicht te creëren in vrijkomende staalstromen en relevante materiaalinformatie toegankelijk te maken, kan de Nationale Staalbank bijdragen aan een efficiëntere samenwerking tussen materiaaleigenaren, aannemers, constructeurs en potentiële afnemers.

Daarbij zijn gegevens over onder andere de herkomst, afmetingen, materiaaleigenschappen en beschikbare keuringsdocumentatie van belang. Deze informatie helpt partijen om vroegtijdig te beoordelen of beschikbaar staal aansluit bij de eisen van een nieuw project.

De combinatie van technische kwaliteitsborging en een transparant digitaal platform maakt het mogelijk om de stap van vrijkomend staal naar daadwerkelijk hergebruik te verkleinen.